Đại sứ Việt Nam tại Australia Lương Thanh Nghị bên chiếc xe đặc biệt. Ảnh do nhân vật cung cấp
Trong khi ở quê nhà, bạn bè và người thân đang náo nức đón Xuân Ất Mùi trong tiết trời se lạnh thì Canberra, Australia đã vào cuối mùa hạ. Trong thời khắc chuyển giao giữa năm cũ và năm mới, tôi có dịp nhớ lại một thời điểm trọng đại trong cuộc đời làm ngoại giao của mình. Bằng thời điểm này năm trước, tôi là tân Đại sứ Việt Nam tại Australia tham dự lễ trình Quốc thư của Chủ tịch nước lên Toàn quyền Australia, bà Quentine Bryce.
Do là người cuối cùng trong số 4 đại sứ trình Quốc thư sáng hôm đó, nên sau khi trao Quốc thư, tôi được bà Toàn quyền tiếp riêng với thời gian kéo dài hơn dự kiến. Sau khi chúc mừng tôi được cử làm Đại sứ của Việt Nam tại Australia , bà bày tỏ đặc biệt ấn tượng với những gì Việt Nam đã và đang thực hiện liên quan tới vấn đề bình đẳng giới, chăm sóc trẻ em tàn tật và xoá đói giảm nghèo.
Sau khi các thủ tục nghi lễ đã hoàn thành, tôi trở lại sảnh chờ của tòa nhà để lên xe trở về Đại sứ quán. Tôi thực sự xúc động khi nhìn thấy lá cờ đỏ sao vàng được cắm trên đầu một chiếc xe màu đen, với hình dáng cũ xưa của những năm 60-70. Thực sự lúc đó tôi cũng không để ý đó là xe hiệu gì, chỉ có chút ngạc nhiên khi biết Phủ Toàn quyền dùng một chiếc xe khác đưa tôi về lại đại sứ quán.
Quốc ca Việt Nam lại một lần nữa vang lên khi xe bắt đầu lăn bánh rời khỏi tòa nhà. Ngồi trong xe nhìn lá cờ Tổ quốc bay phấp phới và được nghe khúc tráng ca của bản nhạc "Tiến quân ca ngay" tại khuôn viên của Phủ Toàn quyền Australia, lòng tự hào, niềm vinh dự trong tôi dâng trào. Từ nay mình đã mang trọng trách mới, nhiệm vụ cũng hết sức nặng nề và khó khăn còn ở phía trước, lòng tự hứa sẽ nỗ lực hết sức để vun đắp cho quan hệ hợp tác, hữu nghị giữa hai nước.
Khi đã ra khỏi khuôn viên Phủ Toàn quyền, chiếc xe chở tôi và phu nhân chạy trên những con phố nhỏ, uốn lượn quanh những triền đồi rợp bóng cây xanh. Bất giác nhìn sang hai bên đường, tôi thấy nhiều người ngồi trong xe đi cùng chiều hay ngược chiều đều ngoái đầu nhìn ngắm lá cờ đỏ sao vàng và chiếc xe. Tò mò, tôi bèn gợi chuyện với người lái xe đã đứng tuổi, hỏi tại sao người đi đường lại chú ý đến chiếc xe như thế, có phải do dàn mô tô hộ tống của cảnh sát liên bang Australia hay không.
Bác lái xe cười rất tươi rồi hào hứng kể tôi nghe, mỗi khi chiếc xe này lăn bánh trên các con đường của thủ đô Canberra luôn thu hút sự chú ý của người dân nơi đây. Bác cho biết đây là xe Rolls Royce Phantom VI, sản xuất năm 1970 và lần đầu tiên được dùng tại Australia khi Nữ Hoàng Anh sang thăm. Sau này chiếc xe được Toàn quyền Australia qua các thời kỳ sử dụng trong những dịp quan trọng như khi nhậm chức, đón các nguyên thủ quốc gia và dịp Đại sứ các nước trình quốc thư. Chiếc xe đặc biệt này không có biển số mà chỉ có chiếc vương miện của St. Edward gắn phía trước.
Chiếc Phantom VI được chế tạo tại Anh quốc từ năm 1968 đến năm 1990, tổng cộng chỉ có 374 chiếc. Nữ Hoàng Anh hiện sở hữu hai chiếc xe này, đến tận năm 2002 vẫn được dùng để đón các nguyên thủ quốc gia. Một chiếc đã được sử dụng trong đám cưới của Hoàng tử Williams và công nương Kate Middleton. Tôi đùa hỏi bác về giá của chiếc xe hiện tại, bác lái xe chỉ cười và nói nó là vô giá. Tôi hiểu sự vô giá của chiếc xe bởi nó gắn với các sự kiện lịch sử của Australia cũng như quan hệ của Australia với các quốc gia.
Bác tài cho biết thêm, chiếc xe ít khi được sử dụng nên thường được trưng bày trên lối đi ngay trước Tòa nhà Chính Phủ để mọi người đến thăm có dịp chiêm ngưỡng.
Sau này, tôi có dịp được tham dự lễ nhậm chức và tuyên thệ của ngài Toàn quyền Peter Cosgrove, tận mắt chứng kiến sự thích thú, quan tâm đặc biệt của người dân khi chiếc Rolls Royce chở ngài Toàn quyền đến trước tòa nhà Quốc hội. Trong một năm qua, tôi có dịp đến Phủ Toàn quyền vài ba lần nữa và được chào đón cũng như chia tay nhiều đại sứ đến nhận nhiệm vụ hoặc kết thúc nhiệm kỳ. Các đồng nghiệp trong đoàn ngoại giao đều bày tỏ hết sức ấn tượng với những nghi lễ Ngoại giao của Australia, không cầu kỳ nhưng trang trọng và mọi người đều tỏ phấn khích khi nói về chiếc Rolls Royce. Có lẽ ít quốc gia trên thế giới vẫn còn sử dụng những chiếc xe có tuổi đời cao và lịch sử đặc biệt như vậy cho các nghi lễ ngoại giao.
Tôi may mắn nhận nhiệm vụ khi quan hệ hợp tác hữu nghị giữa Việt Nam và Australia sau 40 năm thiết lập quan hệ ngoại giao đang phát triển mạnh mẽ trên tất cả các lĩnh vực. Bước sang năm mới Ất Mùi, hy vọng quan hệ Đối tác Toàn diện Việt Nam – Australia sẽ có bước phát triển mới, thực chất và hiệu quả, ngày càng đi vào chiều sâu, đáp ứng nhu cầu và mong muốn của Chính phủ và nhân dân hai nước.
Xe Rolls-Royce Phantom VI được sản xuất năm 1970 là xe thuộc chính phủ của Toàn quyền Australia. Xe này chỉ được dùng trong những dịp đặc biệt, như Khai mạc họp Quốc hội hoặc tân toàn quyền tuyên thệ, theo Wikipedia.
Phantom VI là loại siêu xe được sản xuất trong thời gian từ năm 1968 đến 1990, là dòng Rolls-Royce cuối cùng với gầm riêng biệt. Trong đoàn xe của Nữ hoàng Anh Elizabeth II có hai chiếc Rolls-Royce Phantom VI, một trong số này được sản xuất vào năm 1977, nhân dịp kỷ niệm 25 năm Nữ hoàng lên ngôi. Phantom VI được dùng làm xe chính thức của Nữ hoàng Anh Elizabeth II đến tận năm 2002.