Trung Quốc ngang nhiên xây dựng trái phép tại bãi
Trung Quốc ngang nhiên xây dựng trái phép tại bãi đá Chữ Thập.
Cấm tàu thuyền
Động thái trên diễn ra trong bối cảnh thế giới quan ngại về các dự án cải tạo trái phép quy mô lớn của nước này trên biển Đông. Cơ quan An toàn hàng hải Trung Quốc thông báo cấm các tàu thuyền tiến vào các khu vực ngoài khơi bờ biển phía Đông Nam của tỉnh đảo Hải Nam (Trung Quốc) và bao gồm một số khu vực thuộc quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam, theo Kyodo.
Đài truyền hình trung ương Trung Quốc (CCTV) đưa tin cuộc diễn tập nhằm “rèn luyện năng lực chiến đấu”. Cuộc tập trận có sự tham gia của một lữ đoàn đổ bộ, thủy quân lục chiến và các đơn vị trực thăng của Hải quân, nhằm thử nghiệm khả năng phối hợp giữa nhiều lực lượng trong điều kiện bắn đạn thật. Ông Ji Hongtao, Chỉ huy trưởng lực lượng đổ bộ cho biết, lần đầu tiên tàu đổ bộ đệm khí loại mới Bison được sử dụng thành công trong việc đưa quân phá vòng vây, đạt được mục tiêu dự kiến.
Theo CCTV, tàu đổ bộ đệm khí Bison là thủy phi cơ quân sự lớn nhất thế giới, có thể mang theo ba xe tăng hạng nặng mỗi chiếc gần 150 tấn, hoặc mười xe bọc thép và 140 binh sĩ. Cuộc tập trận diễn ra sau khi tân Tư lệnh Hạm đội Thái Bình Dương của Mỹ thực hiện chuyến bay giám sát kéo dài 7 giờ tại biển Đông.
Cải tạo đảo không loại trừ cho mục đích quân sự
Liên quan đến biển Đông, ngày 21/7, Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và quốc tế (CSIS) có trụ sở tại Thủ đô Washington (Mỹ) tổ chức Hội thảo thường niên lần thứ 5 về biển Đông, trao đổi về những diễn biến mới nhất và phân tích các lựa chọn chính sách tại đây.
Trước việc Philippines kiện Trung Quốc ra Tòa án Trọng tài thường trực (PCA) của Liên hợp quốc, các học giả cho rằng: Nếu PCA thụ lý và ra phán quyết có lợi cho Philippines, sẽ là một sự khích lệ cho khả năng giải quyết tranh chấp bằng biện pháp pháp lý. Tuy nhiên, phán quyết lại không có cơ chế thực thi, do đó sẽ không ảnh hưởng nhiều tới cách hành xử của Bắc Kinh.
Về việc Trung Quốc xây dựng đảo nhân tạo và đường băng ở biển Đông, một số học giả cáo buộc Bắc Kinh đang thay đổi nguyên trạng tại vùng biển này. Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ phụ trách Đông Á - Thái Bình Dương Daniel Russel cho biết, Trung Quốc đang tiến hành hoạt động này với tốc độ nhanh chưa từng có. Cố vấn cấp cao về châu Á của CSIS Bonnie Glaser nhận định, động thái này nhằm tăng cường sự hiện diện và thực thi quyền kiểm soát trên biển ở biển Đông. Bà Glaser cũng không loại trừ mục đích quân sự của các hoạt động này.
Láng giềng quan ngại
Trước đó, ngày 21/7, Bộ Quốc phòng Nhật Bản công bố Sách Trắng thường niên “Quốc phòng Nhật Bản năm 2015”. Bản báo cáo dày 500 trang, trong đó, yêu cầu Trung Quốc ngừng hoạt động xây dựng một trạm nổi ngoài khơi mới, qua đó có thể được tận dụng cho các mục đích quân sự ở gần đường phân định ranh giới giữa bờ biển của Trung Quốc với bờ biển của Nhật Bản trên biển Hoa Đông.
Hãng tin AFP nhận định, bản báo cáo năm nay đã có những lời lẽ cứng rắn hơn đối với Trung Quốc khi nêu: “Trung Quốc, đặc biệt trong các vấn đề hàng hải, tiếp tục hành động một cách quyết đoán, trong đó có việc sử dụng các biện pháp cưỡng chế nhằm thay đổi hiện trạng, để thỏa mãn yêu sách đơn phương của mình một cách không thỏa hiệp”.
Ngoài ra, Sách Trắng cũng đề cập tới những quan ngại của quốc tế về việc Trung Quốc cải tạo “gấp rút” và “quy mô lớn” đối với 7 bãi đá ngầm thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam với âm mưu hòng ép thay đổi hiện trạng và thúc đẩy tuyên bố chủ quyền đối với gần như toàn bộ biển Đông.
Điều này là mối đe dọa với an ninh khu vực. Về vấn đề này, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lục Khảng ngang ngược tuyên bố: “Các hoạt động xây dựng của Trung Quốc… hoàn toàn trong phạm vi chủ quyền của mình, và không ảnh hưởng cũng như nhằm vào bất kỳ quốc gia nào. Chúng tôi chính thức yêu cầu phía Nhật Bản ngừng châm ngòi căng thẳng, kích động đối đầu”.